Hà Nội vận hành bản đồ số, tạo lý lịch số cho hạ tầng giao thông

Mỗi công trình có một lý lịch số

Hệ thống quản lý kết cấu hạ tầng giao thông trên nền bản đồ số được Sở Xây dựng TP Hà Nội chỉ đạo Ban Duy tu các công trình hạ tầng giao thông nghiên cứu, triển khai từ cuối năm 2024. Đây là một trong những nhiệm vụ nằm trong lộ trình thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Ông Đàm Quang Bảo - Giám đốc Ban Duy tu các công trình hạ tầng giao thông (Sở Xây dựng TP Hà Nội) - cho biết, mục tiêu của đơn vị không chỉ là xây dựng một phần mềm quản lý mà quan trọng hơn là hình thành nền tảng dữ liệu đủ lớn, chính xác, phục vụ công tác quản lý hạ tầng giao thông lâu dài. Đến nay, hệ thống đã bắt đầu quản lý dữ liệu về toàn bộ hạ tầng đường bộ, đường thủy nội địa, đường sắt đô thị và các công trình phụ trợ do Ban Duy tu quản lý.

Việc tích hợp trên một nền tảng bản đồ số giúp kết nối các nhóm dữ liệu, tạo cơ sở để cơ quan quản lý có cái nhìn tổng thể hơn về hệ thống hạ tầng giao thông của Thủ đô. Trong giai đoạn tiếp theo, hệ thống dự kiến tiếp tục tích hợp dữ liệu về cây xanh, chiếu sáng, bãi đỗ xe và các công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị vào kho dữ liệu dùng chung của TP Hà Nội.

Cũng theo ông Đàm Quang Bảo, thách thức lớn nhất trong quá trình triển khai không nằm ở công nghệ mà ở chất lượng dữ liệu đầu vào. Dữ liệu hạ tầng phải bảo đảm 4 tiêu chí: “Đúng - Đủ - Sạch - Sống”. Trong đó, duy trì dữ liệu “sống”, tức cập nhật thường xuyên những thay đổi về hiện trạng hạ tầng, là yêu cầu khó nhất.

Nếu không được cập nhật kịp thời, dữ liệu sẽ nhanh chóng lạc hậu, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả quản lý và khai thác. Để duy trì nguồn dữ liệu này, cần có sự phối hợp giữa Ban Duy tu, các đơn vị bảo trì đường bộ, các phòng chuyên môn và chính quyền địa phương.

Hướng tới bản đồ hạ tầng 3D

Một trong những điểm đáng chú ý của hệ thống là việc xây dựng hồ sơ dữ liệu điện tử riêng cho từng công trình giao thông. Theo đó, mỗi cây cầu, tuyến đường, hầm chui hoặc công trình giao thông thuộc phạm vi quản lý sẽ được gắn với một lý lịch số. Các thông tin về quá trình khai thác, lịch sử bảo trì, sửa chữa và thông số kỹ thuật được lưu trữ, quản lý tập trung.

Việc số hóa hồ sơ công trình giúp cơ quan quản lý rút ngắn thời gian tra cứu, thay vì phải tìm kiếm hồ sơ giấy từ nhiều nguồn khác nhau. Dữ liệu cũng hỗ trợ xác định nhanh vị trí hạ tầng xuống cấp, đánh giá hiện trạng, từ đó xây dựng kế hoạch duy tu phù hợp và phân bổ nguồn lực đúng trọng tâm.

Bên cạnh đó, việc hiển thị dữ liệu trên cùng một nền tảng bản đồ giúp lãnh đạo, cơ quan quản lý có cái nhìn tổng thể về hiện trạng hạ tầng, qua đó hỗ trợ quá trình chỉ đạo, điều hành và xác định các khu vực cần ưu tiên xử lý.

Đại diện Ban Duy tu các công trình hạ tầng giao thông cho biết, hệ thống được xây dựng theo hướng nền tảng mở, có khả năng tiếp tục cập nhật và nâng cấp theo nhu cầu quản lý thực tế.

Mục tiêu đặt ra là đến năm 2030 cơ bản hoàn thiện và tối ưu hóa hệ thống. Hiện hệ thống chủ yếu vận hành trên nền tảng bản đồ số 2D. Trong tương lai, Hà Nội định hướng nâng cấp lên mô hình không gian 3D. Khi đó, các công trình giao thông không chỉ được thể hiện bằng ký hiệu trên bản đồ mà còn có thể được mô phỏng trực quan với các thông tin về kết cấu và thông số kỹ thuật. Khi kết nối với kho dữ liệu chung, hệ thống sẽ góp phần hoàn thiện hệ sinh thái chính quyền số và đô thị thông minh của Hà Nội.