7 lý do khiến mũi và xoang bị khô

Không khí khô và điều hòa nhiệt độ

Không khí có độ ẩm thấp, đặc biệt vào mùa đông hoặc trong phòng sử dụng điều hòa, máy sưởi liên tục, sẽ làm nước bốc hơi nhanh khỏi bề mặt niêm mạc. Khi tiếp xúc với môi trường khô trong thời gian dài, lớp chất nhầy trở nên đặc hơn, niêm mạc mất nước và xuất hiện cảm giác khô rát.

Tại Việt Nam, nhiều người làm việc trong văn phòng có điều hòa cả ngày hoặc ngủ trong phòng điều hòa suốt đêm thường gặp tình trạng thức dậy với cảm giác mũi khô, nghẹt nhẹ và đóng vảy.

Môi trường ô nhiễm và hóa chất kích thích

Khói thuốc lá, bụi mịn, khí thải giao thông và các hóa chất công nghiệp có thể làm tổn thương lớp biểu mô niêm mạc. Những chất kích thích này không chỉ gây viêm mà còn làm giảm hoạt động của tế bào tiết chất nhầy và lông chuyển, khiến niêm mạc dễ bị khô hơn.

Thói quen ngoáy mũi

Nhiều người có thói quen dùng ngón tay hoặc tăm bông để lấy vảy mũi. Hành động này vô tình làm bong lớp biểu mô còn non, gây trầy xước niêm mạc và tạo thành một vòng luẩn quẩn: càng ngoáy, niêm mạc càng tổn thương, càng hình thành nhiều vảy khô và dễ chảy máu.

Lạm dụng thuốc xịt thông mũi

Các thuốc xịt co mạch như oxymetazoline hoặc xylometazoline có tác dụng làm giảm nghẹt mũi nhanh chóng. Tuy nhiên, nếu sử dụng quá 3–5 ngày liên tục, người bệnh có nguy cơ bị viêm mũi do thuốc (rhinitis medicamentosa). Niêm mạc trở nên phù nề, khô và phụ thuộc vào thuốc để duy trì sự thông thoáng.

Thuốc điều trị toàn thân

Một số thuốc có thể làm giảm tiết dịch của niêm mạc, bao gồm thuốc kháng histamine thế hệ thứ nhất, một số thuốc chống trầm cảm, thuốc điều trị tăng huyết áp và thuốc lợi tiểu. Người sử dụng các thuốc này trong thời gian dài có thể nhận thấy tình trạng khô mũi đi kèm khô miệng hoặc khô mắt.

Tuổi tác

Khi tuổi càng cao, khả năng tiết dịch của các tuyến niêm mạc giảm dần. Đồng thời, hoạt động của hệ thống lông chuyển cũng suy giảm, khiến người cao tuổi dễ gặp tình trạng khô mũi kéo dài hơn so với người trẻ.

Bệnh lý nền

Một số bệnh lý có thể gây khô niêm mạc mũi, chẳng hạn như hội chứng Sjogren – một bệnh tự miễn làm tổn thương các tuyến ngoại tiết, viêm mũi teo (atrophic rhinitis), viêm mũi mạn tính hoặc tình trạng mất nước kéo dài.

Ngoài ra, người từng trải qua phẫu thuật mũi xoang hoặc xạ trị vùng đầu cổ cũng có nguy cơ cao bị khô niêm mạc do thay đổi cấu trúc và chức năng của mô niêm mạc.